Tien jaar Buurtbemiddeling
KEaRN Buurtbemiddeling in Tytsjerksteradiel en Achtkarspelen viert dit jaar een bijzondere mijlpaal: tien jaar inzet van vrijwilligers die buurtgenoten helpen om weer met elkaar in gesprek te komen en conflicten op te lossen. Uitgangspunt is onenigheid tussen de buren, denk aan geluidsoverlast of ergernissen over een boom in de tuin. In de loop van de jaren zie je wel een verschuiving naar veel complexere situaties. “Vaak spelen er achterliggende problemen, zoals psychische klachten of verslaving. Hoewel dat de zaak niet eenvoudiger maakt kijken we of toch een doorbraak kunnen bewerkstelligen. Buurtbemiddeling blijkt soms de laatste plek waar bewoners nog gehoor vinden”, vertellen coördinator buurtbemiddeling Norma en buurtbemiddelaar Bea bij Kearn in Burgum. En dat is jammer want hoe eerder je buurtbemiddeling inzet hoe meer leed je kunt voorkomen.
Eerste stappen
Tien jaar geleden werd buurtbemiddeling in Tytsjerksteradiel en Achtkarspelen opgezet met een kleine groep pioniers. Eén van hen is Bea, die er vanaf het begin bij was en sindsdien onafgebroken als vrijwilliger actief is. Samen met enkele andere buurtbemiddelaars volgde zij destijds een basistraining. “Het was spannend,” herinnert Bea zich, “maar ik wist meteen dat dit bij me paste. Bij buurtbemiddeling begeleid je mensen in een proces en zie je vaak verbetering. Dat geeft voldoening.”
Hoe werkt het?
Meldingen voor hulp komen binnen bij coördinator Norma. Die komen via politie, gebiedsteams, handhaving of soms zelfs de huisarts. Ook kunnen inwoners zichzelf aanmelden, bijvoorbeeld via de landelijke website www.problemenmetjeburen.nl. Norma beoordeelt of een zaak geschikt is en legt deze voor in de appgroep waarin de twaalf bemiddelaars actief zijn. Twee vrijwilligers pakken de casus vervolgens op. Ze bezoeken beide partijen afzonderlijk om het verhaal aan te horen en bekijken of er bereidheid is tot een gezamenlijk gesprek. Want dat is wel een vereiste.
“Belangrijk is dat wij neutraal zijn,” vertelt Norma. “We zeggen nooit tegen iemand: jij moet stoppen met dit gedrag. We begeleiden het gesprek, maar bewoners moeten zelf de oplossing bedenken. Alleen dan is die ook duurzaam.”
Van simpele ruzies naar complexe problematiek
In de afgelopen tien jaar is de aard van de zaken flink veranderd. Waar buurtbemiddeling ooit vooral ging over geluidsoverlast of onenigheid over erfafscheidingen, gaat het nu vaak om situaties waarin psychische problematiek ook een rol speelt. “We kunnen er niet meer omheen,” zegt Bea. “Veel mensen vallen tussen wal en schip bij reguliere hulpverlening. Juist dan proberen wij een opening te bieden.”
Dat vraagt ook veel van de vrijwilligers. Naast de basistraining volgen ze jaarlijks bijscholing, gericht op de thema’s waar ze in de praktijk tegenaan lopen. Vaak is een enkel huisbezoek voldoende, maar soms zijn er meerdere gesprekken nodig om vertrouwen te winnen en buren voor te bereiden op een bemiddelingsgesprek.
Samen sta je sterker
Buurtbemiddelaars werken altijd in duo’s. Dat vergroot de veiligheid en zorgt voor onderlinge steun. “Soms raakt een situatie je persoonlijk of weet je even niet hoe je verder moet,” legt Bea uit. “Dan is het fijn dat je maatje kan bijspringen.” Na afloop volgt altijd een evaluatie, zodat iedereen ervan leert.
De groep vrijwilligers vormt samen een hecht team. “We hebben een club die voor elkaar klaarstaat,” benadrukt Norma. “Het is bijzonder dat ze dit allemaal in hun vrije tijd doen. Veel inwoners reageren verbaasd als ze horen dat het vrijwilligerswerk is. Maar juist dat maakt indruk. Je doet dit niet omdat het moet, maar omdat je gelooft dat mensen elkaar beter kunnen begrijpen en met elkaar de verbinding kunnen herstellen.”
Voor meer informatie kijk op: www.kearn.nl/buurtbemiddeling
Bron: tekst en foto weekblad Actief Media – 17 september 2025
Op de foto buurtbemiddelaar Bea (links) en coördinator Norma (rechts)
Algemeen Nut